کی از سوالهایی که خیلی از صاحبهای پیجهای اینستاگرامی و کسبوکارهای آنلاین با آن روبهرو میشوند این است:
«من پیج دارم، آیا الان وقتشه سایت بسازم؟»
به نظر من جواب این سؤال برای همه یکسان نیست. اینکه هر کسی یک پیج راهاندازی کرد، همان اول باید برود سراغ طراحی سایت، همیشه تصمیم درستی نیست. اما از یک جایی به بعد، سایت دیگر یک هزینه اضافه نیست؛ تبدیل میشود به بخشی از سیستم فروش و رشد کسبوکار.
من سایت و پیج را رقیب هم نمیدانم. به نظرم سایت و پیج مثل اعضای یک تیم هستند. هرکدام یک نقش مشخص دارند و وقتی کنار هم درست استفاده شوند، نتیجه خیلی بهتر میشود.
پیج اینستاگرام بیشتر نقش جذب مخاطب، دیدهشدن، ارتباط مستقیم و اعتمادسازی اولیه را دارد. یعنی مخاطب از طریق محتوا، ویدیو، استوری، ریلز، تبلیغات یا معرفی دیگران با شما آشنا میشود. اما سایت نقش جدیتری در مرحله بعدی دارد. سایت میتواند جایی باشد که مخاطب بعد از علاقهمند شدن، اطلاعات کاملتر بگیرد، خدمات یا محصولات را دقیقتر ببیند، اعتماد بیشتری پیدا کند و در نهایت خرید یا ثبت سفارش انجام دهد.
به زبان سادهتر، پیج مثل ویترین و فروشنده جلوی مغازه است؛ سایت مثل کاتالوگ، دفتر رسمی، فرم سفارش، صندوق فروش و سیستم پیگیری مشتری.
آیا هر پیجی از همان اول به سایت نیاز دارد؟
به نظر من نه.
کسی که تازه یک پیج راهاندازی کرده و هنوز در ابتدای مسیر است، معمولاً بهتر است تمرکزش را روی چیزهای مهمتری بگذارد. مثلاً تولید محتوای بهتر، شناخت مخاطب، تست محصول یا خدمت، یاد گرفتن نیاز بازار، تبلیغات در پیجهای مرتبط، همکاری با اینفلوئنسرها یا حتی خرید تجهیزات ساده برای تولید محتوای بهتر.
وقتی یک پیج هنوز به چند هزار نفر مخاطب واقعی هم نرسیده، هنوز ویوهای زیادی ندارد، هنوز درخواست قیمت و خرید جدی دریافت نمیکند و هنوز معلوم نیست مخاطب دقیقاً به چه چیزی واکنش مثبت نشان میدهد، ساخت سایت حرفهای ممکن است زود باشد.
در این مرحله، بهتر است صاحب کسبوکار اول ثابت کند که محصول یا خدمتش واقعاً تقاضا دارد. یعنی ببیند مردم چقدر علاقه نشان میدهند، چه سوالهایی میپرسند، چه چیزی برایشان مهم است و آیا واقعاً حاضرند خرید کنند یا نه.
سایت وقتی ارزشمندتر میشود که پیج شروع کرده باشد به جذب مخاطب واقعی.
چه زمانی وقت ساخت سایت میرسد؟
به نظر من زمان مناسب برای ساخت سایت، وقتی است که نشانههای تقاضا دیده میشود.
مثلاً وقتی ویوهای پیج بالا رفته، دایرکتها زیاد شده، افراد زیادی قیمت میپرسند، درباره شرایط خرید سؤال میکنند، نمونهکار میخواهند، درباره ارسال، ضمانت، رزرو، مشاوره یا جزئیات خدمات پرسوجو میکنند، آنجا دیگر داشتن سایت میتواند خیلی کمککننده باشد.
چون در این مرحله، شما دیگر فقط دنبال دیدهشدن نیستید. شما مخاطبی دارید که علاقهمند شده و حالا باید او را درست هدایت کنید.
وقتی همه چیز فقط در دایرکت انجام میشود، بعد از مدتی فرآیند فروش شلوغ و بینظم میشود. سوالها تکراری میشوند. مشتریها اطلاعات کامل نمیگیرند. بعضیها وسط مسیر خرید منصرف میشوند. بعضیها هم چون جای رسمی و مرتب برای بررسی خدمات یا محصولات نمیبینند، اعتماد کامل پیدا نمیکنند.
اینجاست که سایت وارد بازی میشود.
سایت میتواند اطلاعات را مرتب کند. میتواند توضیح کامل خدمات یا محصولات را نمایش دهد. میتواند نمونهکار، نظر مشتریان، تعرفه، فرم تماس، فرم سفارش، سوالات پرتکرار، درگاه پرداخت، مقالههای آموزشی و راههای ارتباطی را در یک جای مشخص قرار دهد.
در واقع، سایت کمک میکند مخاطبی که از پیج جذب شده، مسیر واضحتری برای تصمیمگیری و خرید داشته باشد.
سایت قرار نیست جای پیج را بگیرد
یکی از اشتباهاتی که بعضیها دارند این است که فکر میکنند باید بین پیج و سایت یکی را انتخاب کنند. در حالی که به نظر من، این دو باید کنار هم کار کنند.
پیج برای جذب مخاطب عالی است. مردم در اینستاگرام شما را میبینند، با محتوای شما ارتباط میگیرند، استوریها را دنبال میکنند و کمکم به شما اعتماد میکنند.
اما سایت جایی است که این اعتماد میتواند تبدیل به اقدام جدیتر شود. یعنی مخاطب وارد سایت شود، اطلاعات کاملتری بگیرد، محصول یا خدمت را بهتر بشناسد و راحتتر تصمیم بگیرد.
این مسیر میتواند بارها تکرار شود:
کاربر در پیج شما را میبیند.
به محصول یا خدمت علاقهمند میشود.
وارد سایت میشود.
اطلاعات کاملتری میگیرد.
اعتمادش بیشتر میشود.
خرید میکند یا فرم ثبت میکند.
بعد دوباره از طریق پیج، محتوا، پیامک، ایمیل یا تبلیغات به برند شما برمیگردد.
این یعنی پیج و سایت با هم یک چرخه فروش میسازند.
لازم نیست از اول سایت گران و پیچیده بسازید
نکته مهم این است که وقتی زمان ساخت سایت رسید، لازم نیست از همان ابتدا یک سایت خیلی سنگین، گران و پیچیده طراحی کنید.
برای شروع، یک سایت ساده، سبک و کاربردی کافی است. حتی گاهی یک لندینگ پیج حرفهای یا یک سایت وردپرسی ساده میتواند نیاز اولیه را برطرف کند.
در شروع، سایت باید چند کار اصلی انجام دهد:
معرفی واضح برند
توضیح خدمات یا محصولات
نمایش نمونهکار یا تصاویر واقعی
پاسخ به سوالات پرتکرار
ایجاد اعتماد
امکان تماس، ثبت سفارش یا خرید
بعد از اینکه ورودی سایت بیشتر شد و نیازها جدیتر شدند، میشود مرحلهبهمرحله آن را توسعه داد.
مثلاً میتوان سئو را جدیتر کرد، صفحات بیشتری ساخت، مقاله منتشر کرد، فرمهای حرفهایتر اضافه کرد، درگاه پرداخت گذاشت، چت آنلاین فعال کرد، سرعت سایت را بهتر کرد و تجربه کاربری را بهبود داد.
وقتی ترافیک بالاتر رفت، باید به زیرساخت فنی هم توجه کرد؛ مثل هاست بهتر، بهینهسازی سرعت، کش، امنیت و در مراحل بالاتر حتی استفاده از سرور قدرتمندتر. البته همیشه اولین راهحل رفتن به سرور نیست. خیلی وقتها قبل از آن باید خود سایت درست بهینه شود.
رشد سایت هم باید مرحلهای باشد
من معتقدم سایت هم مثل خود کسبوکار باید مرحلهای رشد کند.
در مرحله اول، شاید فقط پیج و تولید محتوا کافی باشد.
در مرحله بعد، یک سایت ساده میتواند نقش کاتالوگ و مرجع رسمی برند را داشته باشد.
بعد از رشد بیشتر، سایت میتواند به سیستم فروش، ثبت سفارش، سئو و پشتیبانی تبدیل شود.
وقتی کسبوکار بزرگتر شد، حضور یک توسعهدهنده وردپرس، متخصص سئو، تولیدکننده محتوا و پشتیبان سایت میتواند لازم شود.
و زمانی که کسبوکار واقعاً وارد مرحله بزرگتری شد، شاید وقت آن برسد که یک تیم حرفهای برای طراحی اختصاصی، برنامهنویسی، توسعه محصول و بهینهسازی مداوم تشکیل شود.
این نگاه باعث میشود هزینهها منطقیتر خرج شوند. یعنی نه خیلی زود برای چیزی هزینه کنیم که هنوز لازم نیست، نه آنقدر دیر اقدام کنیم که فرصتهای فروش و رشد را از دست بدهیم.
جمعبندی
به نظر من اگر تازه پیج راهاندازی کردهاید، اولویت اول شما الزاماً ساخت سایت نیست. اول باید محتوا بسازید، مخاطب جذب کنید، بازار را بشناسید، اعتماد ایجاد کنید و ببینید آیا واقعاً تقاضا وجود دارد یا نه.
اما اگر پیج شما مدتی است فعال است، ویوها بالا رفته، مردم زیاد قیمت میپرسند، درخواست خرید دارید، سوالهای تکراری زیاد شده و مخاطبان به مرحله تصمیمگیری رسیدهاند، آنجا ساخت سایت میتواند یک تصمیم هوشمندانه باشد.
سایت جای پیج را نمیگیرد؛ سایت پیج را کامل میکند.
پیج کمک میکند دیده شوید.
سایت کمک میکند جدیتر دیده شوید، اعتماد بیشتری بسازید و فروش را منظمتر کنید.
پس سؤال اصلی این نیست که «پیج بهتر است یا سایت؟»
سؤال درست این است:
آیا کسبوکار من به مرحلهای رسیده که برای رشد، اعتمادسازی و فروش منظمتر به سایت نیاز داشته باشد؟
اگر جواب مثبت است، وقتش رسیده سایت را نه به عنوان یک هزینه، بلکه به عنوان زیرساخت رشد برندتان ببینید.
